ik schrijf snel een rap snel als de weerlicht
en waar gaat het over? bijvoorbeeld leerplicht
Meer zicht krijg je als je bril schoon is
Tot zover dus eindrijm, wat al niet gewoon is.
nu gauw nog wat multies en dat is ook al geen probleem
Een langere zin dat is ook niet zo vreemd
schizofreen moet je zijn als je deze onzin schrijft
in rijkere dagen zie ik vrienden en magen
die zeuren en zagen en liever maar klagen
die durven niet wagen zo ga ik maar door
waar voor zult u vragen maar het is zo simpel
want al dat geleuter veroorzaakt geen rimpel
en zelfs een kleuter slaagt met vlag en wimpel
maatschappijkritiek dat maakt het compleet
maar dat zij niet zien als of ik het erom deed
kom mee, en laat u verrassen door al die kale gasten
de taalratten, maar datte me toffe fuckerdefuck
be-drug-t stuk ongeluk maak je niet druk
u ziet hier een stuk waar geen bal aan is
de groeten , van een fundamentalist

Haha, punt is gemaakt Bas. Petje af (of recht..)

Ik zal ter illustratie eens een tekst van mezelf posten uit mijn overgangsperiode van hiphop naar lightverse (toen ik nog jong was..)

Briefgeheim

Één onbehouwen mannengrap
M'n bovenbeen is bont en blauw
De motor mompelt vol vertrouwen
De achterbak is volgestouwd en
Opgevouwen
Zie ik je zeldzaam mooie houding
En je blote schouders
In je vriendjes verre van grote auto
Ik geniet alvast van ieder ongemakkelijk contact
Omdat dat te verwachten valt
Met z'n drieën op de achterbank
Je pakt het handvat vast
Om bij elke bocht naar rechts
Toch het kleffe vochtgesprek
Te beperken tot momenten
Maar zonder airco ben ik een heethoofd
En stippel vaardig
De wegen uit waarop het zweet over
je lippen parelt
Speelt boven
Je kin tot daar
Ineens met een flinke haast
Een bedevaart begint
Richting meer sacrale lichaamsplaatsen
Ik haat je om je schoonheid
En krijg een dosis hoofdpijn
Van het feit dat je ondanks alles
zo gewoon blijft
Hopeloos kijk ik naar de man achter het stuur
Want mijn onbeschaamd gegluur
Heeft allang te lang geduurd natuurlijk
Maar hij tuurt slechts
Naar de lege weg en legt
Alles wat je zegt
Steeds geïrriteerder
Naast zich neer
Wat een vreselijk ongeïnteresseerde kerel
Als hij met jou het bed deelt
Is dit toch een verkeerde wereld
Dus spreek ik nog maar weer een keer
Mezelf de moed in
Dat het goed is
Om hierbij te zijn
Want jaloezie en pijn verdwijnt
Zodra ik weer de vrijheid ken
Van vrijen met een eigen meisje
Nee! Ik ben eigenwijs.
Ik blijf erbij
Dat jij het bent
Ik weiger nep
Geen surrogaat
Geen zelf bestrate lijdensweg
En terwijl jij denkt dat je de man gevonden hebt
Die oprecht en onomwonden zegt dat je bijzonder bent
Word ik slechts
Onderlegd door de wetten
der zelfbeheersing
Dezelfde grap van het lot
En ik trap er elke keer in

Dit schreef ik na de heenweg
Meer dan een week geleden
En in de tussentijd heb ik
Meer dan een week geleden
Steeds weer m'n ogen gesloten
Wanneer je over de rooie
Was over de gozer
Die toch telkens met je de tent in dook en
M'n talent voor troost
heb ik uitgebuit met overgave
Het juiste doel voor ogen maar
uiteindelijk voor mezelf
En al ging ik door een hel
om je hand vast te houden
Voor jou leek ik een feest van
deze vakantie te bouwen
Ik blijf toch een man
En die kan je amper vertrouwen
Slechts de schijn opgehouden
Door te sjansen met andere vrouwen
En nu is het weer warm in de auto...
De terugweg
Wordt een vluchtweg
Je zwijgt maar elke zucht zegt
veel meer dan dat je tegen de druk vecht
Op je luchtweg
Ik pluk met
2 vingers een schrijfblok uit m'n tas en
Sta stijf van de spanning
Omdat jij het nu vast hebt...
Je leest het
Ik neem je mee naar een week geleden
Niet tegenstribbelen
Speel even mee in het verleden
Dezelfde set:
Dezelfde mensen zitten op dezelfde plek
En terwijl jij denkt dat je de man gevonden hebt
Die oprecht en onomwonden zegt
dat je bijzonder bent
besef je het,
Overdonderd
Je blik verbaasd:
Je zit ernaast...

Ach die jeugd, wat zijn ze toch vernieuwend en fris!
Ik ben pas vijfendertig, maar het gaat me al te snel, dat rappen met die moeilijke binnenrijmklanken
Liever grijp ik terug op de goede oude tijd.
Dit bijvoorbeeld, uit 1626:

Merck toch hoe sterck nu int werck sich al steld!
Die ’t allen tyd Soo ons vryheyt heeft bestreden:
Siet hoe hy slaeft, graeft en draeft met geweld!
Om onse goet En ons bloet En onse steden,
Hoor de Spaense trommels slaen!
Hoor Maraens trompetten!
Siet hoe komt hy trecken aen!
Bergen te besetten.
Berg op Zoom Hout u vroom, Stut de Spaensche scharen;
Laet ’s Lands boom End’ syn stroom Trouwlyck toch bewaren

’t Moedige, Bloedige, Woedige swaerd
Blonck En het klonck, Dat de voncken daer uyt stoven.
Beving En Leving, Opgeving der aerd,
Wonder Gedonder, Nu onder was, nu boven,
Door al’t mijnen en ’t geschut,
Dat men daeg’lycx hoorde;
Menig Spanjaert in zyn hut
In syn bloet versmoorde.
Berg op Zoom Hout sich vroom;
‘tStut de Spaensche scharen;
‘tHeeft ‘sLands boom End’ syn stroom
Trouw’lyck doen bewaren.

Die van Oranjen Quam Spanjen aen boort,
Om uyt het velt Als een Helt ‘tGewelt te weeren:
Maer also dra Spinola ‘theeft gehoord,
Treckt hy flocx heen Op de been met al zyn Heeren.
Cordua kruyd spoedig voort,
Sach daer niet te winnen;
Don Velasco liep gestoort:
’t Vlas was niet te spinnen.
Berg op Zoom hout sich vroom,
‘tStut de Spaensche scharen;
‘tHeeft ‘Slands boom End’ zyn stroom
Trouw’lyck doen bewaren

Theo,

Dat bedoel ik dus. Men mag van mij rap kunst noemen, er zijn per slot ook mensen die een kapitaal betalen voor Willem de Kooning en Karel Appel.

Tja, ik had niet verwacht de ongelovigen te bekeren. Maar op een hiphopforum heb ik allerlei jongelui aan het lightverse dichten gekregen, ik was nieuwsgierig of het andersom ook kon.
Desondanks denk ik dat je het schrijven van een goede hiphoptekst ietwat onderschat. Ik meen dat er talloze goede teksten op de rijmwijze van hiphop zijn geschreven. Bergen multi's in plaats van een zuivere eindrijm is een ander uitgangspunt, maar niet per definitie minder. Op dit moment is er een written-battlebeweging aan de gang in Amerika, waarbij een paar jonge gasten creatiever (en sneller..) met taal omgaat dan 99% van plezierdichtend Nederland.

Toch schrijf ik zelf louter nog lightverse omdat het me meer uitdaagt door de beperkingen in aantal regels en vorm. Een onzuivere eindrijm kan ik niet meer over mijn hart verkrijgen. Bovendien kan ik helegaar niet rappen en wel aardig voordragen, dat scheelt ook.

@ Kees. Leuk, dat moet de eerste rapper van Nederland geweest zijn.

Bas, die opmerking begrijp ik niet, er is toch niet gepretendeerd dat het kunst is?
Of is het een losse sneer? Dan kun je ook zeggen dat light verse zich kunst mag noemen omdat er altijd mensen zijn die van Rien Poortvliet houden, dat zou evenmin terecht zijn.
Ik zie rap wel degelijk als een vorm van light verse; het komt ook voort uit spelen met de taal, zij het met andere en simpeler regels.
Ik vind je parodie ook niet geslaagd: die gaat alleen over het gebruik van klank- en half rijm, maar mist de cadans van de rap en de sfeer.
De rap is ook duidelijk gemaakt voor voordracht met een dwingend ritme waarin zo’n klankrijm een prima functie kan hebben., heel anders dan bijvoorbeeld een sonnet, dat voor lezen is bedoeld.
Het is ook een straatcultuur waaraan je minder hoge eisen mag stellen en minder intellectueel vernuftige vondsten (al heb ik het sterke vermoeden dat veel van de succesvolle rappers die zich voordoen als van de straat stiekem een middelbareschooldiploma ergens angstvallig verborgen houden).
Ik denk dat het weer met de definitie van light verse te maken heeft, waaraan hier meestal aan technisch volmaakte producten gedacht wordt, wat in feite maar één (maar wel de belangrijkste) stroming is. Maar ik herhaal: zelfs in vrije verzen kan light verse gemaakt worden, al zijn de voorbeelden zeer spaarzaam omdat de beoefenaars daarvan vaak de fatale vergissing begaan zichzelf serieus te nemen: light verse is poëzie waar het spelen met de taal vooropstaat.
En dat gebeurt in de rap en daar mogen we blij om zijn (Dat kan zelfs typografisch, je denkt toch niet ‘Singers naaimachine’ van Paul van Ostayen een diepere betekenis heeft?).

Wie half rijm of klankrijm gebruikt in een sonnet uit onvermogen en niet met een speciale en technisch te rechtvaardigen bedoeling en dat probeert recht te praten met smoesjes is een kneus, maar klankrijm en half rijm kunnen daarom nog wel een functie hebben.

Ik denk aan het eerder behandelde pantun waar het al eeuwen een bijzondere taak vervult.
Daar is het al lang gebruik binnen de zinnen dat klankrijm steeds terug te laten komen, maar met een speciaal doel: sommige woorden en begrippen hebben een magische lading en mogen niet uitgesproken worden omdat dat onheil af kan roepen en er worden dan woorden gebruikt die op die woorden lijken of die klank hebben. De toehoorder begrijpt dan wat er werkelijk gezegd wordt: voor westerlingen blijft de betekenis vaak duister. Dit leidt tot creatieve vondsten want er moeten zinnen bedacht die op zichzelf betekenis hebben en tevens die andere betekenis weergeven.
Staat er bijvoorbeeld (ik verzin maar iets)

De dief komt midden in de nacht
Mijn liefste zie ik overdag

Dan kan dat betekenen;

De biefstuk ligt en wordt niet zacht
Al kliefde ik hem met een slag

Als dat een bekende uitdrukking is waaraan een taboe kleeft. Of omgekeerd al naar gelang de bekende tekst en betekenis.
De rap is duidelijk jouw pakkie-an niet (de mijne ook niet) maar ik waardeer het zeer dat er nog zoveel taalgevoel aanwezig is en er zo mee gespeeld wordt; zie het desnoods dan maar als opstapje naar het grotere werk.

En dat opstapje was het voor mij. Dank Jaap voor het verruimen van de geest.

Nog wat Nederlandse battlewoordspel-voorbeeldjes ter illustratie:

Talent is net als juni
Het verschil tussen mei en juli
(Ground Zero)

Jouw beste grap ooit, was doen alsof je jezelf niet was
Je hebt zulke strenge ouders, dat jij zelfs jezelf niet mag
Ook je fictieve vriend mag je niet meer, hij heeft zichzelf bedacht
(Reflection)

Waarbij de eerste typisch hiphop is en dat altijd zal blijven, maar de tweede schreeuwt om een lightverse uitwerking.

Zo heb ik ook veel van mijn battlelines later uitgewerkt tot korte versjes als ik de clou daarvoor leuk genoeg vond.

Jaap,

Natuurlijk is mijn rap geen rap. het mist sowieso een verhaal. Maar ik heb mijn mening duidelijk gemaakt.
Wat betreft de multi: hoeveel belang hechten wij aan begin-binnen- en batelérijm? genoeg om slecht eindrijm te vergoelijken?

Voor een raptekst wel, voor lightverse is slecht eindrijm natuurlijk uitgesloten.